Ngân sách một triệu: sắm tủ đồ thì mua gì trước

Một triệu ở chợ Tân Bình mua được sáu món.

Cũng một triệu đó, ở một shop tử tế, mua được một chiếc quần và một chiếc áo. Câu hỏi không phải cái nào rẻ hơn. Câu hỏi là sau bốn tháng thì bên nào còn đồ mặc.

Phản xạ đầu tiên của gần như ai cũng vậy. Có một triệu, có ba thứ đang thiếu, thế là chia ba.

Cách đó hỏng vì các món trong tủ không mòn bằng nhau. Chiếc quần bạn mặc ba lần một tuần chịu ma sát gấp mấy lần chiếc áo khoác mặc mỗi tháng đôi bận. Chia đều tiền cho hai thứ có tuổi thọ lệch nhau là tự đảm bảo món hay dùng nhất sẽ hỏng trước.

Mình đã đếm thử trên chính tủ của mình hồi tháng Tư. Ba chiếc quần gánh 71% số lần mặc trong bốn tuần. Sáu chiếc áo chia nhau phần còn lại.

Nên nguyên tắc gọn thế này. Tiền đi theo tần suất, không đi theo số món.

Nếu bắt đầu gần như từ con số không, thứ tự mình thấy chạy được nhất là:

• Một chiếc quần dài trung tính, dáng cơ bản, chiếm quanh 45% ngân sách
• Hai áo thun trơn, một trắng một tối màu, quanh 30%
• Một áo khoác nhẹ mặc được cả năm, phần còn lại
• Phụ kiện thì để đợt sau, kể cả khi nó đang giảm giá

Chiếc quần đứng đầu danh sách vì nó là món khó thay thế nhất. Áo xấu thì bạn khoác thêm cái gì đó bên ngoài. Quần sai dáng thì không giấu vào đâu được.

Con số 45% nghe hơi nhiều với một món. Nhưng chiếc quần 430k mặc được hai năm rưỡi rẻ hơn ba chiếc 150k mà chiếc nào cũng chỉ trụ được một mùa.

Đây là phần mình phải nói thẳng vì làm nghề may nên biết.

Ở mức 199k cho một chiếc quần jean, sau khi trừ vải, công cắt, công may, khoá kéo, cúc, nhãn mác, đóng gói và vận chuyển, phần còn lại rất mỏng. Chỗ duy nhất cắt được mà khách không thấy ngay lúc thử là chỉ may và độ dày vải. Vải mỏng đi chừng hai oz thì cầm lên vẫn thấy giống, mặc ba tháng mới lộ.

Đường giàng là chỗ chết trước. Nó chịu lực mỗi lần bạn ngồi xuống, và may bằng chỉ mảnh thì bung ở đó chứ không bung chỗ khác.

Điều này không có nghĩa đồ rẻ luôn tệ. Có những đợt xả kho hàng thật giá thấp vì lý do kho bãi, không phải vì chất lượng. Chỉ là ở mức giá quá thấp mà bán quanh năm thì phần bị cắt phải nằm ở đâu đó.

Ba thứ mình luôn khuyên hoãn khi ngân sách còn một triệu.

Đồ theo mốt của mùa đó. Nó sẽ vẫn còn bán năm sau với giá thấp hơn, và lúc đó bạn đã biết mình có thật sự mặc nó không.

Đồ màu nổi. Màu nổi khoá chặt món đó vào một vài cách phối, trong khi tủ đang ít món thì cần mỗi món ghép được với nhiều thứ.

Đồ cần đi kèm thứ khác mới mặc được. Chiếc áo chỉ đẹp khi có giày phù hợp là hai món chứ không phải một.

Có một con số mình đọc được từ khảo sát của một hãng bán lẻ Anh vài năm trước, và nó ám mình khá lâu: trung bình mỗi người mặc chừng 21% số quần áo đang có.

Con số cụ thể chắc lệch theo nước và theo cách khảo sát, mình không dám chắc nó đúng ở Việt Nam. Nhưng cái ý phía sau thì kiểm được ngay tại nhà. Mở tủ, đếm số món bạn đã mặc trong sáu tuần vừa rồi. Phần lớn người thử đều giật mình.

Nếu con số của bạn cũng quanh mức đó, thì bài toán ngân sách một triệu không phải là mua thêm gì. Nó là vì sao lần trước mua xong lại không mặc.

Một triệu mua được đồ tốt thật không? Được một tới hai món tốt, không phải một tủ. Nếu ai đó bán bạn trọn bộ năm món giá đó thì phần chênh nằm ở chỗ bạn chưa nhìn thấy.

Nên mua ở shop hay ở chợ? Tuỳ món. Áo thun trơn ở chợ chênh lệch ít, quần jean thì chênh nhiều vì công đoạn phức tạp hơn hẳn.

Đợt sale có nên dồn tiền mua nhiều không? Chỉ mua món đã nằm trong danh sách trước khi đợt sale bắt đầu. Danh sách viết sau khi thấy giá là danh sách do giá viết hộ.

Mua secondhand thì sao? Đáng cân nhắc với denim vì nó bền và đã qua giai đoạn co rút. Với áo thun thì cổ áo thường đã giãn, khó biết trước.

Bao lâu nên bổ sung tủ một lần? Mình bổ sung theo món hỏng chứ không theo lịch. Khi một món tới lúc bỏ thì mới tính món thay thế.

Nếu chỉ đủ tiền cho đúng một món hôm nay, chọn chiếc quần. Mặc thêm vài tuần rồi bạn sẽ tự biết món thứ hai nên là gì, và cái biết đó đáng hơn mọi danh sách gợi ý.

Dáng straight basic cổ điển và áo thun oversized cổ tròn là hai món đứng đầu danh sách trên, vì cả hai đều ghép được với gần hết phần còn lại trong tủ.

Đọc tiếp: Bao nhiêu chiếc quần jean là đủ · Tủ đồ tối giản mười lăm món · Jean giá rẻ và giá cao khác nhau chỗ nào

*

Ảnh minh hoạ: Atlantic Ambience · The Hung trên Pexels.